Leegstandsbelasting in Gent: wat kost ze en hoe vermijd je ze?

Volgens Stad Gent is een woning of gebouw leeg als het minstens 12 opeenvolgende maanden niet bewoond of effectief gebruikt wordt. De stad spoort leegstand zelf op, bijvoorbeeld aan de hand van gegevens over het stopzetten van een domicilie.

Een woningcontroleur stelt de leegstand vast aan de hand van objectieve indicaties. Het reglement noemt onder meer: geen inschrijving in het bevolkingsregister sinds meer dan een jaar, een uitpuilende of dichtgeplakte brievenbus, dichtgemaakte raamopeningen, langdurig neergelaten rolluiken, het ontbreken van of een heel laag verbruik van nutsvoorzieningen, en een slecht onderhouden tuin. Ook een woning die langdurig te koop of te huur wordt aangeboden, kan een indicatie zijn.

Wijst de controle uit dat er leegstand is, dan neemt de stad de woning op in het leegstandsregister en brengt ze de eigenaar met een beveiligde zending op de hoogte. Tegen die beslissing kan je binnen 30 dagen beroep aantekenen bij het college van burgemeester en schepenen, met bewijsstukken.

De belasting is telkens verschuldigd wanneer de woning een periode van 12 maanden op het register heeft gestaan, tenzij er een vrijstelling geldt.

De basisbelasting hangt af van het pand. Volgens het reglement van de Stad Gent geldt in 2026: € 1.660 per kamer, € 3.320 voor een woning of gebouw met een gevelbreedte van maximaal 6 meter en maximaal één bouwlaag, € 4.270 bij een gevelbreedte van meer dan 6 meter of meer dan één bouwlaag, en € 5.220 als beide gelden.

De bedragen stijgen elk jaar licht. In 2027 zijn het € 1.690, € 3.380, € 4.350 en € 5.320. Het reglement loopt tot en met aanslagjaar 2031.

De basisbelasting wordt vermenigvuldigd met x + 1, waarbij x het aantal volledige periodes van 12 maanden is dat het pand zonder onderbreking op het register staat. X bedraagt hoogstens vijf. Hoe langer een pand op het register blijft staan, hoe zwaarder de belasting wordt, tot maximaal zes keer de basisbelasting.

Een nieuwe eigenaar is 24 maanden vrijgesteld na de overdracht. Sinds 1 januari 2026 start de teller bovendien opnieuw bij een eigendomsoverdracht, ook binnen families.

Wie een woning renoveert, kan tot 36 maanden vrijstelling krijgen, één keer per eigenaar en pand. Daarvoor is een omgevingsvergunning of een goedgekeurd renovatiedossier nodig, met onder meer een renovatieschema, een omschrijving van de werken, een kostenraming of offertes en foto’s. De renovatie moet een normaal verloop kennen, anders vervalt de vrijstelling.

Andere vrijstellingen gelden bijvoorbeeld bij leegstand door brand of een natuurramp (36 maanden), voor een eigenaar die om gezondheidsredenen, door een ongeval of hoge leeftijd langdurig elders verblijft (24 maanden, één keer), en voor beschermd onroerend erfgoed onder voorwaarden. Een vrijstelling vraag je zelf aan.

Staat je woning op het leegstandsregister, dan ben je verplicht om elke kandidaat-koper vooraf te informeren over die opname. Na de overdracht meld je die schriftelijk aan de stad, uiterlijk 30 dagen nadien. Tot de notariële akte blijft de verkoper de belastingplichtige.

Er is een vrijstelling voor wie vóór de peildatum een onderhandse verkoopovereenkomst of een koop-verkoopbelofte tekende, op voorwaarde dat de authentieke akte binnen vier maanden volgt. Zit er een opschortende voorwaarde in de overeenkomst, dan moet die vervuld zijn. Een snelle, goed voorbereide verkoop beperkt dus het risico.

Je vraagt een vrijstelling aan via het online formulier van de stad, of met het formulier per post of per mail aan de Dienst Toezicht, Wonen, Bouwen en Milieu. Met vragen over opname, schrapping of vrijstelling kan je terecht op toezicht@stad.gent of 09 266 79 53. Voor vragen over een aanslagbiljet is Stadsbelastingen bevoegd.

Je woning wordt op schriftelijk verzoek van de zakelijk gerechtigde geschrapt, zodra je bewijst dat ze minstens zes opeenvolgende maanden gebruikt wordt voor haar functie. De schrapping gaat in op de eerste dag van dat gebruik.

Volgens de stad heb je er als eigenaar alle baat bij om een woning niet langer dan 12 maanden leeg te laten staan. Je kan ze verhuren, verkopen of renoveren. De Dienst Wonen van de stad geeft advies en begeleiding op maat, en ook de Woonwijzer in je buurt en het Verhuurderspunt kunnen helpen. Er bestaan daarnaast premies voor renovatie.

Staat je pand leeg omdat je het wil verkopen? Dan loont het om er snel mee te starten. Ik bepaal samen met jou een realistische prijs en een planning, zodat het pand niet onnodig lang leeg blijft. Een geërfde woning waar niemand woont of een pand in afwachting van werken zijn typische situaties waar dit speelt.